مناسبت

قیام سی تیر

دوران دو سال و چند ماهه دولت ملی به ریاست دکتر محمد مصدق بدون شک یکی از معتبر ترین و مهم ترین ادوار تاریخی ایران است و در این بین شاید بعد از ملی شدن نفت در ۲۹ اسفند ۱۳۲۹ رویدادی به مهمی قیام سی تیر در ایران رخ نداده باشد .

ذکر واقعه سی تیر هدف و دلیل نگارش این یادمان نیست که در منابع معتبر منتشر شده در این زمینه این رویداد به خوبی بازگویی شده است . ذکر شده است که چگونه اختلاف بین شاه و نخست وزیر به ورود نیروی موثر و تاثیر گذار مردمی منجر شد . و تحلیل شده است که این حضور چه تاثیری درتغییر امور داشت .

آنچه هدف یادآوری رویداد سی تیر در آستانه ورود به این سالروز هستیم نگاه موشکافانه به درخواست دکتر مصدق از شاه برای واگذاری امورات وزارت جنگ آن زمان به نخست وزیر است که علیرغم اینکه قانون بدان تصریح داشته اما شاه مستبد آن را در قبضه خود نگاه داشته بود .

شاه در پاسخ به خواست مصدق گفته بود یکدفعه بگویید من چمدانم را ببندم و از این مملکت بروم !؟

مصدق به پشتوانه مردمی اعتماد به نفس داشت و از سویی نیز بر اساس اسنادی که جدیدا منتشر شده بدنبال بهانه ای برای استعفا و به صحنه کشیدن دوباره مردم برای محدود کردن اختیارات شاه بود و بدین سان پس از استعفا و با روی کار آمدن قوام که به انگلیس متمایل و به شاه متملق بود مردم دوباره خواست ملی خود را به حکومت ایران و استعمار انگلیس یاد آوری کردند و حتی به خون کشیده شدن خیابانهای تهران نیز مانع اصرار ایشان نشد .

نتیجه بازگشت مصدق بود و در اختیار گرفتن وزارت جنگ و تغییر نام آن به دفاع !؟

قیام  سی تیر مدرک و دلیل ما برای همیشه تاریخ است که نیروی اراده ملی می تواند خیلی کارهای عظیمی به انجام رساند .

البته همان  مردمی که در سی تیر شعار درود بر مصدق سر می دادند در کمتر از یک سال بعد در ۲۸ مرداد ۳۲ تغییر موضع داده بودند و آن هم دلیلی جز ایجاد خلل در اراده ملی توسط افراد و جریانهای خاص نداشت که هم زمان با آن مناسبت بدان خواهیم پرداخت .

کتب متعددی در خصوص باز خوانی حوادث دوران ملی به چاپ رسیده است و یکی از بهترین کتابهایی که در این مجال می توانیم به مخاطبین عزیز ارائه دهیم کتاب دکتر کاتوزیان تحت عنوان :

 مصدق و مبارزه برای قدرت در ایران

 است که باترجمه خانم فرزانه طاهری توسط نشر مرکز به چاپ رسیده است

سالروز قیام سی تیر و یاد جان باختگان راه استقرار آزادی و استقلال ایران در آن روز گرامی باد .